با محوریت و در بستر شبکه ملی موسسات نیکوکاری و خیریه انجام‌ پذیرفت

به مناسبت ۲۲ مردادماه، روز تشکل‌ها و مشارکت اجتماعی، رویدادی اثرگذار در ادارهٔ کل سازمان‌های مردم نهاد و خیرین سلامت وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی برگزار شد؛ رویدادی که سرآغاز رسمی شبکه‌سازی انجمن‌های مردم نهاد حمایت از بیمارستان‌ها و مؤسسات خیریهٔ بیمارستانی در مسیر توسعهٔ اجتماعی به شمار می‌رود؛ شبکه سازی خیرورزانه‌ای که بر پایهٔ علم روز مدیریت مشارکت‌های اجتماعی بنا شده است.

میزبان این نشست، دکتر افشین فرهانچی، مدیرکل امور سازمان‌های مردم نهاد و خیرین سلامت وزارت بهداشت، همراه با همکاران فرهیخته‌‌ی ایشان در این اداره بودند.

ترکیب حاضران نیز مشتمل بر نمایندگان طیف‌های کلیدی نظام سلامت و جامعهٔ مدنی: «دکتر حسن حمزه‌زاده؛ مشاور عالی و عضو شورای سیاستگذاری خیرین سلامت دانشگاه علوم پزشکی تهران»، «خانم سلحشور؛ مدیر حوزهٔ مددکاری بیمارستان مهدیه به نمایندگی از مدیرعامل و اعضای هیئت مدیرهٔ انجمن حمایت از بیماران و بیمارستان مهدیه دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی»، «نمایندگان انجمن حمایت از بیماران و بیمارستان شریعتی دانشگاه علوم پزشکی تهران و انجمن حمایت از بیماران و بیمارستان لقمان دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی»، «دکتر اشکان تقی پور؛ مدیرعامل و عضو هیئت مدیرهٔ شبکهٔ ملی موسسات نیکوکاری و خیریه»، «همراه با مدیران دبیرخانهٔ شبکهٔ ملی» بود.

دستاورد اصلی جلسه را می‌توان آغاز رسمی فرآیند شبکه سازی انجمن‌های مردم نهاد حمایت از بیمارستان‌ها در روز تشکل‌ها و مشارکت اجتماعی دانست.

طی این نشست، که در آستانه‌ی روز تشکل‌ها و مشارکت اجتماعی برگزار شد، آغاز به کار شبکه سازی انجمن‌های مردم نهاد حمایت از بیمارستان‌ها و مؤسسات خیریهٔ بیمارستانی با عضویت سه انجمن مردم نهاد از سه بیمارستان نام‌آور دانشگاهی کشور در شبکهٔ ملی موسسات نیکوکاری و خیریه رسماً انجام شد.
لازم به توضیح است که افزون بر این سه انجمن تازه عضو، انجمن حمایت از بیماران و بیمارستان مفید، نیز از گذشته در جایگاه یکی از اعضای رسمی، در خانوادهٔ شبکهٔ ملی حضور داشته است.

راهبرد توسعه برای این اقدام گام به گام، خِرَدمحور و مبتنی بر ظرفیت‌های شبکهٔ ملی برنامه ریزی شده است.
استراتژی پیش بینی شده برای این مسیر نیز، توسعهٔ گام به گام فرآیند شبکه سازی برای بیش از ۳۰۰ خیریهٔ بیمارستانی در سرتاسر کشور است.

در این فرآیند تثبیت و تبیین جایگاه فعالیت شبکه محور برای انجمن‌های مردم نهاد حمایت از بیمارستان‌ها و مؤسسات خیریهٔ بیمارستانی، در وهله‌ی نخست در بستر شبکهٔ ملی موسسات نیکوکاری و خیریه و ذیل کمیتهٔ تخصصی انجمن‌های مردم نهاد حمایت از بیمارستان‌ها و موسسات خیریهٔ بیمارستانی صورت می‌گیرد.
در طی این روند، آموزشِ فعالیت شبکه محور با بهره‌گیری از ظرفیت‌های آموزشی، کارگاهی، قانونی، تعاملی، رفاهی و تجربیات شبکهٔ ملی تثبیت و تصحیح می شود و در ادامه با پشتیبانی و تسهیلگری خردمحور ادارهٔ کل سازمان‌های مردم نهاد و خیرین سلامت وزارت بهداشت، همراه با همیاری خردورزانهٔ مجمع خیرین سلامت، به ویژه مجمع خیرین استان تهران، این روند در بستر قانونی تشکیل یک شبکه ملی به شکل مردم نهاد پیش خواهد رفت و پس از گذار این فرآیند و تثبیت سیر بلوغ فعالیت شبکه‌ای، در جایگاه یکی از ارکان مهم توسعهٔ اجتماعی، لزوم ایجاد شبکهٔ تخصصی محل بحث جدی خواهد بود.

گفتنی است برگزاری کارگاه‌های پیشین شبکهٔ ملی موسسات نیکوکاری و خیریه با موضوع «مدیریت مشارکت‌های اجتماعی با تکیه بر جلب، جذب و پاسداشت خیرین»، به دعوت مجمع خیرین سلامت استان تهران و با همراهی دانشگاه‌های علوم پزشکی استان تهران، در دو سطح: کارگاه ویژهٔ رابطین و کارشناسان ارشد بیمارستان‌ها و کارگاه ویژهٔ مدیران بیمارستان‌های دانشگاه‌های علوم پزشکی استان تهران، آغازگر این مسیر ارتقای هدفمند، تخصصی و گسترده‌تر تشکل‌های حوزهٔ سلامت در بیمارستان‌های دانشگاهی سراسر کشور بود.

جایگاه شبکهٔ ملی موسسات نیکوکاری و خیریه به عنوان قدیمی‌ترین شبکهٔ عمومی حوزهٔ نیکوکاری و خیریه با بیش از ۱۰ سال عملکرد در شبکه سازی امر خیر بستری مناسب برای آغاز، ادامه و تثبیت این فعالیت خواهد بود چرا که شبکهٔ ملی موسسات نیکوکاری و خیریه مرجعیت خود را در دو سو تثبیت کرده و در نهادهای قانونی، متولی حوزهٔ اجتماعی، حمایتی، درمانی و امدادی است و دارای ۲۷۶ عضو حقوقی فعال در میان سمن‌های کشور است.
همین مرجعیت، شبکهٔ ملی را به بستری مناسب برای آغاز، ادامه و تثبیت فرآیند شبکه سازی نهادهای تخصصی مردم نهاد، همچون انجمن‌های مردم نهاد حمایت از بیمارستان‌ها و مؤسسات خیریهٔ بیمارستانی، بدل کرده است.

دکتر افشین فرهانچی، مدیر کل امور سازمان‌های مردم نهاد و خیرین سلامت وزارت بهداشت، ضمن استقبال و توضیحی مختصر از جلسات پیشین رویکرد اداره امور سازمان‌های مردم نهاد و خیرین سلامت و به طور کلی وزارتخانه را در راستای انجام این مهم رویکردی تسهیلگرانه و نگاه وزارت بهداشت را در این راستا کاملا مثبت و سبب افزایش بهبود عملکرد کمی و کیفی دانستند. از منظر ایشان توانایی دولت در این راستا محدود است و اصولاً شبکه سازی در قالب فعالیت هم‌افزایی اجتماعی از ماموریت‌های تشکل‌های غیر دولتی متخصص در قالب سرمایه‌ای اجتماعی است که نزد مردم هم از مقبولیت بیشتری برخوردار خواهد بود.
ایشان تصریح کردند که قطعا اداره سازمان‌های مردم نهاد و خیرین سلامت و واحد‌های متناظر در دانشگاه‌های علوم پزشکی سرتاسر کشور در همراهی، بسترسازی و تسهیلگری فعال خواهند بود اما حفظ مردم‌نهاد و تشکل محور بودن این اقدام تشکیل دهنده‌ی هویت بنیادین این فعالیت است. ایشان همچنین ثمرات شبکه سازی و شبکه محور شدن فعالیت‌های انجمن‌های مردم نهاد حمایت از بیمارستان‌ها و موسسات خیریه بیمارستانی را نه تنها سبب هم افزایی و شناخت و رفع مشکلات انجمن ها با توجه به ظرفیت‌ها و کمبودهای هر یک در کارگروه تخصصی انجمن‌های مردم نهاد حمایت از بیمارستان‌های شبکه دانستند بلکه نیازسنجی واحد و شناخت کاستی‌های مشترک در حوزه‌های مختلف حقوقی تقنینی، مالی و مالیاتی و…. و داشتن صدای واحد در قالب یک شبکه‌ی منسجم قانون‌مدار در حمایت طلبی در قبال وظایف دولت را از مهمترین کارکرد مدنی این اقدام نیکو‌ دانستند که علاوه بر شناخت نظام مسائل مشترک بیمارستان و بیماران آن‌ها از نگاه تشکل مردم نهاد متمرکز بر بیمارستان در نهایت نیاز با اولویت را از مرجع موثق مردم نهاد با انسجام از مجاری صحیح و قانونی از متولی دولتی مطالبه خواهد کرد. این روند هم کمک به دولت است در جلب رضایتمندی و با جذب سرمایه‌ی اجتماعی علی‌رغم بودجه‌های محدود و هم بهینه شدن مصرف کمک‌های مردمی در کنار تسهیل گری دولت و هم ایجاد بستر شفاف و امکان بیشتر حل مشکلات مشترک مشخص با اولویت بالای اکثریت انجمن‌ها.

دکتر اشکان تقی پور، مدیرعامل شبکهٔ ملی موسسات نیکوکاری و خیریه، با ابراز خوشحالی از این رخداد نیکو در راستای ارتقای جایگاه جامعهٔ مدنی در حوزهٔ تشکل‌های اجتماعی سلامت، به درک کنونی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی از اهمیت تشکل‌های مردم نهاد حوزهٔ سلامت و ارتباط شبکه‌ای علمی آنان در ارتقای نظام سلامت کشور اشاره کرد. این درک، در سطوح بالا از مقام محترم وزارت، معاونت درمان، مشاور امور مردمی‌سازی و خیرین وزیر بهداشت، مدیرکل ادارهٔ سازمان‌های مردم‌نهاد و خیرین سلامت وزارت بهداشت و رؤسای دانشگاه‌های علوم پزشکی از یک سو، و مجمع خیرین سلامت کشور به‌ویژه مجمع خیرین سلامت استان تهران از سوی دیگر، سبب شده است مسیر خیرورزی برنامه محور و خِرَدپایه برای این ارتقا، در بستر شبکهٔ ملی موسسات نیکوکاری و خیریه برای انجمن‌های مردم‌نهاد حمایت از بیمارستان‌ها و مؤسسات خیریهٔ بیمارستانی هموار باشد.

دکتر حسن حمزه‌زاده، مدیر عامل انجمن حمایت از بیماران و بیمارستان شریعتی و مشاور هیئت مدیرهٔ شبکهٔ ملی موسسات نیکوکاری و خیریه، ضمن ابراز خرسندی بسیار از عملیاتی شدن این راهبردِ ارتقای مردم نهادِ گام به گام، بر ویژگی‌های نگرش شبکه محور با حفظ کامل استقلال هر تشکل اجتماعی یا مؤسسهٔ خیریه در حوزه‌های توانمندسازی، آموزش، ظرفیت‌سنجی و حمایت‌طلبیِ هماهنگ و واحد تأکید کرد.

شبنم امینایی، مشاور مدیرعامل شبکهٔ ملی، در بخش دیگری از نشست به چراییِ اهمیت شبکه سازی پرداخت و موفقیت‌های به دست آمده در این زمینه را برشمرد. وی به مرجعیت یافتن قانون‌محور شبکهٔ ملی در حل مشکلات اعضا، در جایگاه میانجیِ مورد اعتماد و وثوقِ تخصصی و قانونی از سوی حاکمیت و دولت‌ها اشاره کرد و همچنین بر باور قانون محورِ اعضای مردم نهادِ حقوقی شبکه، به اتکای عملکرد هیئت مدیره و اعضا در حمایت طلبی، مشارکت در سیاستگذاری و رفع موانع تشکل‌های اجتماعی، در عین حفظ استقلال و مردم نهاد بودن شبکه، تأکید نمود. امینایی همچنین بر امکان دریافت خدمات مشاوره تخصصی رایگان از شبکه ملی در تمام زمینه‌های مرتبط با سازمان‌های مردم نهاد، موسسات خیریه از جمله مشاوره مدیریت، امور مالی، مالیاتی، حقوقی، بیمه، صدور و تمدید مجوز و … تأکید کرد. او افزود: همچنین امروز شبکه ملی موسسات نیکوکاری و خیریه مورد رجوع شرکت‌های دارای مسئولیت اجتماعی برای دسترسی به سمن‌های معتبر و اجرای پروژه‌های مسئولیت اجتماعی است.

سایر حاضران جلسه نیز به موارد مشابه و اهمیت حرکت برنامه محور با نگرش تبیین جایگاه تشکل‌های اجتماعی، به ویژه انجمن‌های حمایت از بیمارستان‌ها و مؤسسات خیریهٔ بیمارستانی، و لزوم طی مسیر شبکه‌سازی در همین راستا برای حل بهتر، بیشتر و سریع‌تر مشکلات حوزهٔ سلامت مردم در جای‌جای ایران اسلامی اشاره کردند.

در پایان دکتر اشکان تقی‌پور، که علاوه بر مدیریت و عضویت در هیئت مدیره شبکهٔ ملی موسسات نیکوکاری و خیریه، عضویت در هیئت مدیرهٔ مجمع خیرین کشور، بنیانگذاری و ریاست هیئت مدیرهٔ مؤسسهٔ خیریهٔ نیک‌ گامان جمشید و عضویت در انجمن‌های حمایت از بیمارستان‌ها را عهده‌دار است و نمایندگی تشکل‌های اجتماعی سطح ملی را با رأی حداکثری تشکل‌های ملی در «شورای ملی حمایت و توسعهٔ تشکل‌های اجتماعی وزارت کشور» به عنوان عضو اصلی بر عهده دارد، ابراز امیدواری کرد:
این آغاز، در نهایت به هم‌افزایی و رشد و توسعهٔ اجتماعی، ارتقای سطح تشکل‌ها در سرتاسر کشور، و تبیین و تثبیت نگرش فعالیتِ شبکه محور — که در فرهنگ کهن ایران اسلامی نیز سابقه‌ای نیکو دارد — بینجامد؛ البته این مهم با شناخت دقیق تشکل‌ها و همچنین متولیان دولتی و نهادهای نظارتی قانونی از ویژگی‌های این فعالیت مترقی و درک دقیق از فلسفه‌ی وجودی شبکه‌های عمومی و تخصصی امکان پذیر است. ایجاد فضای مناسب و هم افزا همراه با آگاهی و نظارت، توسعه مشارکت پذیری مردم را قالب تشکل‌های اجتماعی و ترویج فعالیت شبکه محور برای تحقق خیر جمعی قانون‌مدار در این بستر امکان پذیر می‌کند.
مدیر عامل شبکه ملی موسسات نیکوکاری و خیریه در پایان از همراهی و پشتیبانی اعضای محترم هیئت مدیره به ویژه نقش جدی و اثرگذار دکتر محمود اولیایی، ریاست هیئت مدیره شبکه ملی، مدیران پرکار و دغدغه‌مند دبیرخانه شبکه ملی و مشاوران متخصص و دلسوز هیئت مدیره، و در نهایت مهمترین رکن وجودی شبکه در قامت یکایک اعضای عضو شبکه ملی که صاحبان اصلی شبکه هستند قدردانی ویژه کرد.